Pagasa-filipino ng mga katawagang medikal para sa Community Health Nursing (CHN)

Abstract

Ang deskriptibong-kwalitatibong pag-aaral na ito ay tungkol sa pagsasalin ng mga terminolohiyang medikal sa wikang Filipino at bernakular. Ang mga kalahok sa pag-aaral na ito ay ang 235 na mag-aaral sa ikalong taon sa nursing na kumukuha ng asignaturang Community Health Nursing sa Iloilo Doctor's College sa taong panuruan 2010-2011 na palambang na pinili mula sa kabuuang bilang na 574. Sila ang tumiyak sa mga terminohiyang medikal sa Ingles na karaniwang ginagamit sa Community Health Nursing. Ang labinlimang kalahok na mga kliyente sa pamamayanan ay pinili sa pamamagitan ng convenient sampling. Sila tumiyak ng salin ng mga terminolohiyang medikal sa Filipino at Hiligaynon na higit na nauunawaan ng mga kliyente sa pamayanan. Isang pinabalidong instrumento ang ginamit sa pagtiyak ng kaangkupan at kawastuan ng mga isinling medikal. Ang mga istadistikang ginamit sa pagpapahalag sa mga datos sy frequency, percentage at rangko. Lumabas sa pag-aaral na ang terminolohiyang medikal sa Ingles na karaniwang ginagamit sa Community Health Nursing ay blood pressure, herbal medicine, stress, stress, exercise, syphilis, health center, vitamins, pneumonia, physical examination, cancer, family planning, typhoid fever, sterile, family care plan, nutrition, infection, menstruation, disabled, health care at diagnosis. Ang salin ng mga terminolohiyang medikal na pinakamadalas ginagamit ng mga mag-aaral sa CHN ay ubo, aksidente, trangkaso, pagginhawa, bulong, pagkabulag, sakit ulo, wala gana, pagpurga, pagsuka, makakalaton, hilanat, pagpurga, lupot, makalalaton nga balatian, bayuuk, pamaagi sa paglikaw sa balatian, pagniwang, may diperensya at pagbusong. Ang salin ng mga terminolohiyang medikal na higit na nauunawaan ng mga kliyente sa pamayanan ay pagsuka, bakuna, pagbakuna, pasyente, baog, ubo, trangkaso pagpurga, operasyon, sobra nga katambuk, bitamina, aksidente, baldado, sipilis, ehersisyo, halamang gamot, tipus, nalipong, epidemya at nutrisyon. Ang mga karagdagang pananaw na natamo sa gawaing pananaliksik ay sinagot ng mananaliksik batay sa kanyang sariling karanasan.